Tóm tắt
Đặt vấn đề: Gây mê qua đường hô hấp bằng isoflurane là kỹ thuật phổ biến trong nghiên cứu y sinh nhờ khả năng kiểm soát chính xác độ sâu gây mê, ổn định huyết động và thời gian hồi tỉnh nhanh. Tại Việt Nam, dữ liệu thực nghiệm về liều gây mê tối ưu của isoflurane trên chuột nhắt trắng còn hạn chế.
Mục tiêu: Xác định nồng độ gây mê hiệu quả của isoflurane qua đường hô hấp trên chuột thực nghiệm.
Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu thực nghiệm được tiến hành trên 90 chuột nhắt trắng dòng Swiss. Chuột được phân chia ngẫu nhiên thành 6 nhóm (n = 15/nhóm), gây mê bằng bình bốc hơi chuyên dụng với các nồng độ isoflurane: 0,5%; 1,0%; 1,5%; 2,0%; 2,5% và 3,0% được đưa qua lưu lượng dòng oxy 1 L/phút. Các chỉ số theo dõi bao gồm: biểu hiện lâm sàng, thời gian mất phản xạ lật ngửa, phân tích Probit để xác định ED50, ED90, ED95.
Kết quả: Ở nồng độ 0,5%, chuột không có biểu hiện kích thích hay hôn mê. Ở mức 1,0%, 100% chuột xuất hiện giai đoạn kích thích nhưng chưa đạt trạng thái hôn mê. Tất cả chuột thí nghiệm đều biểu hiện phản ứng mất phản xạ lật ngửa ở nồng độ 1,5% trở lên. Kết quả phân tích Probit ước tính nồng độ gây mê hiệu quả ED50 khoảng 1,26%.
Kết luận: Trong dải nồng độ khảo sát, isoflurane 3,0% cho thời gian khởi mê nhanh nhất, trong khi nồng độ 1,5% có thể được sử dụng để duy trì mê hiệu quả ở phần lớn chuột nhắt dòng Swiss.
| Đã xuất bản | 28-06-2026 | |
| Toàn văn |
|
|
| Ngôn ngữ |
|
|
| Số tạp chí | Tập 16 Số 3 (2026) | |
| Phân mục | Nghiên cứu | |
| DOI | 10.34071/jmp.2026.3.943 | |
| Từ khóa | ED50, Isoflurane, Anesthesia, MAC ED50, Isoflurane, Gây mê, MAC |
công trình này được cấp phép theo Creative Commons Attribution-phi thương mại-NoDerivatives 4.0 License International .
Bản quyền (c) 2026 Tạp chí Y Dược Huế
Flecknell PA. Laboratory animal anaesthesia. 4th ed. London: Academic Press; 2016.
Arras M, Autenried P, Rettich A, Spaeni D, Rülicke T. Optimization of inhalation anesthesia for mouse surgery. Lab Anim. 2001;35(3):245-58.
Eger EI. Isoflurane: a review. Anesthesiology. 1981;55(5):559-76.
Bộ Y tế. Isofluran. Trong: Dược thư Quốc gia Việt Nam. Lần xuất bản thứ 3. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học; 2022. tr. 936-9.
Evers AS, Kharasch ED. Anesthetic pharmacology: basic principles and clinical practice. Cambridge: Cambridge University Press; 2011.
Aranake A, Mashour GA, Avidan MS. Minimum alveolar concentration: ongoing relevance and clinical utility. Anaesthesia. 2013;68(5):512-22.
Bộ Y tế. Dược lý học (Sách đào tạo Dược sĩ Đại học). Hà Nội: Nhà xuất bản Y học; 2024.
Lê Chuyển. Giáo trình Dược lý học. Huế: Nhà xuất bản Đại học Huế; 2025.
Todd TE, Morse JM, Casagni TJ, Engelman RW. Monitoring and mitigating isoflurane emissions during inhalational anesthesia of mice. Lab Anim (NY). 2013;42(10):371-9.
Sonner JM, Antognini JF, Dutton RC, Flood P, Gray AT, Harris RA, et al. Inhaled anesthetics and immobility: mechanisms, mysteries, and minimum alveolar anesthetic concentration. Anesth Analg. 2007;105(4):935-46.
Faul F, Erdfelder E, Lang AG, Buchner A. G*Power 3: a flexible statistical power analysis program for the social, behavioral, and biomedical sciences. Behav Res Methods. 2007;39(2):175-91.
Teng MZ, Merenick D, Jessel A, Ganshorn H, Pang DSJ. Consistency in reporting of loss of righting reflex for assessment of general anesthesia in rats and mice: a systematic review. Comp Med. 2024;74(2):89-101.
Katzung BG, Vanderah TW, Trevor AJ. Basic and clinical pharmacology. 15th ed. New York: McGraw-Hill Education; 2021.
Kenny BJ, Preuss CV. ED50. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2024 [cited 2025 Feb 20]. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK538269/
Smith JC, Corbin TJ, McCabe JG, Bolon B. Isoflurane with morphine is a suitable anaesthetic regimen for embryo transfer in the production of transgenic rats. Laboratory Animals. 2004;38(1):38-43.
Fish RE, Danneman PJ, Brown M, Karas A, editors. Anesthesia and analgesia in laboratory animals. 2nd ed. San Diego: Academic Press; 2008.
Bodnar MJ, Ratuski AS, Weary DM. Mouse isoflurane anesthesia using the drop method. Lab Anim. 2023;57(6):623-30.
Gargiulo S, Greco A, Gramanzini M, Segre S, Brunetti A, Salvatore M. Mice anesthesia, analgesia, and care, part I: anesthetic considerations in preclinical imaging studies. ILAR J. 2012;53(1):E55-69.
Eger EI, Saidman LJ, Brandstater B. Minimum alveolar anesthetic concentration: a standard of anesthetic potency. Anesthesiology. 1965;26(6):756-63.